Noong unang panahon sa mayamang lupain ng Mindanao, payapang namumuhay ang iba't ibang pangkat ng mga katutubong Bagobo at Manobo. Sa gitna nila ay namumukod-tangi ang isang matalinong pinuno at iginagalang na ninuno na nagngangalang Apo Sandawa. Siya ay kilala sa kanyang pambihirang karunungan, kabaitan, at pagmamahal sa kalikasan.
Subalit sumapit ang panahon ng matinding tagtuyot na nagdulot ng kakapusan sa pagkain at inumin. Dahil dito, nagkaroon ng matinding sigalot at hidwaan ang mga tribo dahil sa pag-aagawan sa natitirang mga bukal ng tubig at matatabang lupa. Nanganganib na mauwi sa madugong digmaan ang dating mapayapang pamayanan.
Hindi maatim ni Apo Sandawa na makitang nagkakagulo at nagpapatayan ang kanyang mga kababayan. Tumayo siya sa gitna ng dalawang panig at buong pusong nakiusap upang matigil ang poot at alitan, ngunit labis nang nilamon ng galit ang puso ng mga mandirigma. Napagtanto ng matanda na tanging isang dakilang sakripisyo lamang ang makapagbubuklod muli sa kanilang lahat.
Umakyat si Apo Sandawa sa pinakamataas na taluktok ng lupain upang magsagawa ng taimtim na ritwal at panalangin sa mga bathala. Hiningi niya na sa halip na ang kanyang mga mamamayan ang magdusa, ialay na lamang niya ang kanyang sariling buhay para sa kapayapaan at kasaganaan ng buong sambayanan.
Habang taimtim na nananalangin si Apo Sandawa, biglang yumanig ang lupa sa isang malakas na lindol at nagliwanag ang kalangitan sa apoy at usok mula sa ituktok. Sa gitna ng makapangyarihang hiwaga, dahan-dahang tumaas ang lupain patungo sa mga ulap, na humubog sa isang marilag at dambuhalang bundok.
Nang mapawi ang usok, namangha ang mga katutubo sa katahimikan at biyayang dumaloy mula sa bagong bundok—ang mga sariwang bukal ay muling umagos at sumibol ang luntiang kagubatan. Natauhan ang mga mandirigma, napuno ng pagsisisi, at nagyakapan bilang tanda ng kapayapaan at pagkakaisa.
Bilang pagpaparangal sa kabayanihan ng kanilang pinuno, tinawag nila ang dambuhalang bantayog na Bundok Apo o Apo Sandawa. Ang kuwentong ito ay nagpasalin-salin sa maraming henerasyon bilang ang alamat ng bundok apo, na kilala rin sa tawag na alamat ng mount apo at alamat ng mt apo.
Hanggang sa kasalukuyan, kapag binabanggit ng mga bata at matatanda ang alamat ng bundok apo (20) man o alamat ng mount apo (30) at alamat ng mt apo (30), lagi nilang naaalala na ang matayog na tugatog ay patuloy na nagbabantay sa kapayapaan, kababaang-loob, at pagmamahalan ng bawat mamamayan sa Mindanao.